Trang chủ Văn học Văn cấp 2 Tóm tắt văn học lớp 9 – Tổng hợp

Tóm tắt văn học lớp 9 – Tổng hợp

41 phút trung bình để đọc
Tóm tắt văn học lớp 9 – Tổng hợp
5 (1) vote

Tóm tắt văn học lớp 9

Tóm tắt văn học lớp 9 -. Tổng quát lại tất cả nội dung văn học lớp 9 dành cho các học sinh chuẩn bị cho kì thi tuyển sinh lớp 10. Để các em nắm rõ hơn các tác phẩm cũng hiểu bài hơn. Vũ Blog chúc các bạn chuẩn bị thật tốt trong kì thi sắp tới !! 

 I. Các tác phẩm văn học

    1. Văn học trung đại

 

Tác phẩm Tác giả Nội dung chính Đặc sắc nghệ thuật

*VĂN XUÔI

Chuyện người con gái Nam Xương

(Truyền kì mạn lục)

(thế kỉ XVI)

Nguyễn Dữ  Khẳng định nét đẹp tâm hồn truyền thống của người phụ nữ VN. Thể hiện niềm cảm thương cho số phận bất hạnh, bi thảm của họ dưới chế độ phong kiến.  Dựng truyện, tả nhân vật. Kết hợp tự sự, trữ tình và tính kịch rất thành công.

Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
(Vũ trung tùy bút)(nửa sau thế kỉ XVIII)
Phạm Đình Hổ  Đời sống xa hoa của bọn vua chúa, quan lại phong kiến thời Lê – Trịnh suy tàn.  Văn tùy bút ghi chú sự việc cụ thể, chân thực. Sinh động và hấp dẫn.

Hồi thứ mười bốn
(Hoàng Lê nhất thống chí)(cuối thế kỉ XVIII)
Ngô gia văn phái  Vẻ đẹp hào hùng của người anh hùng dân tộc Nguyễn Huệ trong chiến công đại phá quân Thanh. Sự thảm bại của bọn xâm lược và số phận bi thảm của bọn vua quan phản nước hại dân.  Tiểu thuyết chương hồi với lối văn trần thuật kết hợp miêu tả chân thực, sinh động.

*VĂN VẦN


Truyện Kiều

(thế kỉ XVI)

Nguyễn Du  + Nguyễn Du là nhà thơ lớn của dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới, nhà văn nhân đạo chủ nghĩa. Có đóng góp to lớn cho sự phát triển văn học Việt Nam.
+ Truyện Kiều là một kiệt tác văn học, kết tinh giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo sâu sắc.
 Truyện Kiều là một công trình nghệ thuật thiên tài.

Chị em Thúy Kiều
(Truyện Kiều)
Nguyễn Du  Một trong những biểu hiện của cảm hứng nhân văn: trân trọng ca ngợi sắc đẹp, tài năng, phẩm giá con người.  Nghệ thuật miêu tả nhân vật: bút phát ước lệ nhưng vẫn gợi tả vẻ đẹp ngoại hình, khắc họa những nét về tính cách, số phận của hai chị em.

Cảnh ngày xuân
(Truyện Kiều)
Nguyễn Du  Bức tranh thiên nhiên, lễ hội mùa xuân tươi đẹp, trong sáng.  Nghệ thuật miêu tả thiên nhiên, bút pháp tả và gợi. Từ ngữ, hình ảnh giàu chất tạo hình. Tả cảnh nói lên được tâm trạng.

Kiều ở lầu Ngưng Bích

(Truyện Kiều)

Nguyễn Du  Tâm trạng cô đơn, đau buồn, thương nhớ và tấm lòng thủy chung, nhân hậu của Thúy Kiều trong hoàn cảnh đầy bất trắc.  Nghệ thuật khắc họa nội tâm nhân vật sâu sắc, tinh tế, ngôn ngữ chọn lọc.

Mã Giám Sinh mua Kiều

(Truyện Kiều)

Nguyễn Du  Một trong những thế lực tàn bạo trong xã hội phong kiến vùi dập người lương thiện: bọn buôn người, bọn lưu manh mà tiêu biểu là nhân vật Mã Giám Sinh. Nỗi đau đớn trước thân phận Thúy Kiều, tiêu biểu cho số phận bất hạnh của người phụ nữ dưới chế độ phong kiến mục nát, tàn bạo.  Nghệ thuật khắc họa nhân vật phản diện: dùng bề ngoài để tả bề trong, dùng ngôn ngữ, thái độ để tả tâm lí, tính cách. Nghệ thuật biểu hiện tâm trạng nhân vật qua ngoại cảnh.

Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga

(Truyện Kiều)

(nửa sau thế kỉ XIX)

Nguyễn Du  Khát vọng hành đạo giúp đời của tác giả và phẩm chất của hai nhân vật: Lục Vân Tiên tài ba, dũng cảm, trọng nghĩa khinh tài. Kiều Nguyệt Nga nết na, lễ giáo, đầy ân tình.  Phương thức miêu tả nhân vật qua hành động, cử chỉ, lời nói đặt trong những mối quan hệ xã hội nhất định, thể hiện đạo lí nhân nghĩa.

    2. Tác phẩm hiện đại: Thơ

 

Tác phẩm Tác giả Nội dung chính Đặc sắc nghệ thuật

Đồng chí

(1948)

Chính Hữu
(1926-2007)
Hà Tĩnh
 Tình đồng chí của người lính dựa trên cơ sở cùng chung cảnh ngộ và lí tưởng chiến đấu trong những hoàn cảnh gian khổ. Góp phần quan trọng tạo nên sức mạnh và vẻ đẹp tinh thần của người lính cách mạng.  Chi tiết, hình ảnh, ngôn ngữ giản dị, chân thực, cô đọng, giàu sức biểu cảm.

Bài thơ về tiểu đội xe không kính

(1969)

Phạm Tiến Duật
(1941-2005)
Phú Thọ
 Qua hình ảnh độc đáo những chiếc xe không kính. Bài thơ khắc họa hình ảnh những người lính lái xe trên tuyến đường Trường Sơn trong thời kì kháng chiến chống Mỹ với tư thế hiên ngang. Tinh thần dũng cảm và ý chí chiến đấu giải phóng miền Nam.  Chất liệu hiện thực sinh động, hình ảnh độc đáo, giọng điệu tự nhiên, khỏe khoắn, giàu tính khẩu ngữ.

Đoàn thuyền đánh cá 

(1958)

Huy Cận
(1919-2005)
Hà Tĩnh
 Bức tranh đẹp, rộng lớn, tráng lệ về thiên nhiên, vũ trụ và con người lao động trên biển cả theo hành trình chuyến ra khơi đánh cá của đoàn thuyền. Thể hiện cảm xúc về thiên nhiên và lao động, niềm vui cuộc sống mới.  Hình ảnh đẹp, khoáng đạt, được sáng tạo bằng liên tưởng và tưởng tượng. Ẩm hưởng khỏe khoắn, lạc quan.

Bếp lửa 

(1963)

Bằng Việt
(1941)
Hà Tây
 Những kỉ niệm đầy xúc động về bà và tình bà cháu. Thể hiện lòng kính yêu trân trọng và biết ơn của cháu đối với bà. Và cũng là đối với gia đình, quê hương, đất nước.  Kết hợp giữa biểu cảm với miêu tả và bình luận. Sáng tạo hình ảnh bếp lửa gắn liền với hình ảnh người bà.

Ánh trăng 

(1978)

Nguyễn Duy
(1948)
Thanh Hóa
 Từ hình ảnh ánh trăng trong thành phố, gợi lại những năm tháng đã qua của cuộc đời người lính gắn bó với thiên nhiên đất nước. Nhắc nhở thái độ sống tình nghĩa, thủy chung.  Hình ảnh bình dị mà giàu ý nghĩa biểu tượng. Giọng điệu chân thành, nhỏ nhẹ và thấm sâu.

Con cò

(1962)

Chế Lan Viên  Từ hình tượng con cò trong những lời hát ru, ngợi ca tình mẹ và ý nghĩa của lời ru đối với đời sống của mỗi con người.  Vận dụng sáng tạo những hình ảnh và giọng điệu lời ru của ca dao. Có câu thơ đúc kết những suy ngẫm sâu sắc.

Mùa xuân nho nhỏ

(1980)

Thanh Hải
(1930-1980)
Thừa Thiên Huế
 Cảm xúc trước mùa xuân thiên nhiên và đất nước. Thể hiện ước nguyện chân thành góp mùa xuân nho nhỏ của đời mình vào cuộc đời chung.  Thể thơ năm chữ với nhạc điệu trong sáng, thiết tha, hình ảnh đẹp giản dị. So sánh, ẩn dụ sáng tạo.

Viếng lăng Bác

(1976)

Viễn Phương
(1926-2005)
An Giang
 Lòng thành kính và niềm xúc động sâu sắc của nhà thơ đối với bác Hồ trong một lần viếng lăng Bác.  Giọng điệu trang trọng và tha thiết, hình ảnh ẩn dụ đẹp và gợi cảm. Ngôn ngữ bình dị, cô đúc.

Sang thu

(1977)

Hữu Thỉnh
 Những biến chuyển thiên nhiên ở thời điểm giao mùa từ hạ sang thu qua cảm nhận tinh tế của nhà thơ.  Hình ảnh thiên nhiên được gợi tả bằng nhiều ngôn ngữ cảm giác tinh tế, ngôn ngữ gợi cảm.

Nói với con

(sau 1975)

Y Phương
 Bằng lời trò chuyện với con, bài thơ thể hiện sự gắn bó, niềm tự hào về quê hương và đạo lí sống của dân tộc. Cách nói giàu hình ảnh, vừa cụ thể, gợi cảm, vừa mang ý nghĩa sâu xa.

    3. Tác phẩm hiện đại: Truyện, Kịch

 

Thứ tự Tác phẩm Tác giả Tóm tắt nội dung
1

*TRUYỆN

Làng

(1948)

 Kim Lân  Qua tâm trạng đau xót, tủi hổ của ông Hai ở nơi tản cư khi nghe tin đồn làng mình theo giặc. Truyện thể hiện tình yêu làng quê sâu sắc, thống nhất với lòng yêu nước và tinh thần kháng chiến của người nông dân trong kháng chiến chống Pháp.
2

Lặng lẽ Sa Pa

(1970)

 Nguyễn Thành Long  Cuộc gặp gỡ tình cờ giữa ông họa sĩ, cô kĩ sư mới ra trường với người thanh niên làm việc cô độc tại trạm khí tượng trên Sa Pa. Qua đó, truyện ca ngợi những con người lao động thầm lặng, có cách sống đẹp, cống hiến công sức mình cho đất nước.
3

Chiếc lược ngà

(1966)

 Nguyễn Quang Sáng  Câu chuyện éo le và cảm động về hai cha con ông Sáu và bé Thu trong lần ông về thăm nhà và khi ở khu căn cứ. Qua đó, truyện ca ngợi tình cha con thắm thiết, đầy xúc động trong hoàn cảnh chiến tranh.
4

Những ngôi sao xa xôi

(1971)

 Lê Minh Khuê  Cuộc sống, chiến đấu của ba cô gái thanh niên xung phong trên một cao điểm ở tuyến đường Trường Sơn trong những năm chiến tranh chống Mĩ cứu nước. Truyện làm nổi bật tâm hồn trong sáng, giàu thơ mộng, tinh thần dũng cảm, cuộc sống, chiến đấu đầy gian khổ, hi sinh nhưng rất hồn nhiên, lạc quan của họ.
5

*KỊCH

Bắc Sơn

(1946)

 Nguyễn Huy Tưởng  Đoạn trích hồi IV, xây dựng một tình huống làm bộc lộ xung đột cơ bản của vở kịch giữa lực lượng cách mạng và kẻ thù. Đồng thời thể hiện diễn biến nội tâm của nhân vật Thơm – một cô gái có chồng theo giặc – từ chỗ thờ ơ đến chỗ đứng hẳn về phía cách mạng. Qua đó, đoạn trích khẳng định sức thuyết phục của chính nghĩa cách mạng.
6

Tôi và chúng ta

 Lưu Quang Vũ  Để phát triển sản xuất, cần phá bỏ cách nghĩ, cơ chế lạc hậu, cần đổi mới phương thức tổ chức, lề lối hoạt động. Đoạn trích cảnh ba vở kịch cho thấy cuộc đấu tranh gay gắt giữa những con người mạnh dạn đổi mới với những kẻ mang tư tưởng bảo thủ, lạc hậu trong sự chuyển mình mạnh mẽ của xã hội ta.

    4. Văn bản nghị luận

 

Thứ tự Tác phẩm Tác giả Tóm tắt nội dung
1

Phong cách Hồ Chí Minh

 Lê Anh Trà  Vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh là sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống văn hóa dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại, giữa thanh cao và giản dị.
2

Đấu tranh cho một thế giới hòa bình

(1986)

 G.G. Mác-két  _ Nguy cơ chiến tranh hạt nhân đang đe dọa toàn thể loài người và sự sống trên Trái Đất. Cuộc chạy đua vũ trang vô cùng tốn kém đã cướp đi của thế giới nhiều điều kiện để phát triển.
_ Đấu tranh cho hòa bình, ngăn chặn và xóa bỏ nguy cơ chiến tranh hạt nhân là nhiệm vụ thiết thân và cấp bách của toàn thể loài người.
_ Bài viết của Mác-két đã đề cập vấn đề cấp thiết nói trên với sức thuyết phục mạnh mẽ bởi lập luận chặt chẽ, chứng cứ phong phú, cụ thể và còn do nhiệt tình của tác giả.
3

Tuyên bố thế giới về sự sống còn, bảo vệ và phát triển

(20-09-1990)

 Liên hợp Quốc  _ Bảo vệ quyền lợi, chăm lo đến sự phát triển của trẻ em là một trong những vấn đề quan trọng, cấp bách, có ý nghĩa toàn cầu.
_ Bản tuyên bố của hội nghị cấp cao thế giới về trẻ em đã khẳng định điều trên và cam kết thực hiện những nhiệm vụ có tính toàn diện vì sự sống còn, phát triển của trẻ em, vì tương lai toàn nhân loại.
4

Bàn về đọc sách

(Danh nhân Trung Quốc bàn về niềm vui, nỗi buồn của việc đọc sách)
(1995)

 Chu Quang Tiềm  _ Đọc sách là con đường quan trọng để tích lũy, nâng cao học vấn.
_ Phải biết chọn sách mà đọc, đọc ít mà chắc còn hơn đọc nhiều mà rỗng.
_ Cần kết hợp giữa đọc rộng và đọc sâu, giữa đọc sách thường thức với sách chuyên môn.
_ Bài viết trình bày những ý kiến xác đáng, lí lẽ và dẫn chứng sinh động.
5

Tiếng nói của văn nghệ

(1948)

 Nguyễn Đình Thi  _ Văn nghệ nối sợi dây đồng cảm giữa nghệ sĩ với bạn đọc thông qua những rung động mãnh kiệt của trái tim.
_ Văn nghệ giúp cho con người được sống phong phú hơn và tự hoàn thiện nhân cách, tâm hồn mình.
_ Tác giả phân tích, khẳng định những điều ấy bằng cách viết thật chặt chẽ, giàu hình ảnh và cảm xúc.
6

Chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới

(Một góc nhìn của tri thức)
(2001)

 Vũ Khoan  _ Chuẩn bị hành trang bước vào thế kỉ mới, thế hệ trẻ Việt Nam cần nhìn rõ điểm mạnh và điểm yếu của con người Việt Nam.
_ Điểm mạnh của con người Việt Nam là thông minh, nhạy bén với cái mới, cần cù sáng tạo, rất đoàn kết và đùm bọc lẫn nhau trong thời kì chống ngoại xâm.
_ Điểm yếu là thiếu kiến thức cơ bản, kém khả năng thực hành, thiếu đức tính tỉ mỉ, không coi trọng nghiêm ngặt quy trình công nghệ, thiếu tính cộng đồng trong làm ăn.
_ Cần phát huy những điểm mạnh, khắc phụ những điểm yếu, hình thành những thói quen tốt ngay từ những việc nhỏ.

 II. Nghị luận xã hội

  A. Nghị luận về một tư tưởng đạo lí
  B. Nghị luận về một hiện tượng đời sống

 III. Nghị luận văn học

Tham khảo thêm các tác phẩm văn học cấp 2.   Hãy nhấp vào đây:

 

 

  Nguồn: Sưu tầm 

  Nhập liệu và chỉnh sửa: Minh Vũ  

Xem thêm các tác phẩm văn học tại: >> Tài liệu văn học <<

 

Xem thêm bài trước
Xem thêm bởi Minh Vũ
Xem thêm trong Văn cấp 2

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *